In het kader van het onderzoek naar de beschermingsopdracht van Nederland brengt Regioplan de verblijf- en vertrekintenties van ontheemden uit Oekraïne in Nederland in kaart en de belangrijkste factoren die hierop van invloed zijn.

Sinds de start van de oorlog in Oekraïne, vangt Nederland Oekraïense ontheemden op. In opdracht van het Ministerie van Justitie en Veiligheid werken Instituut Clingendael en Regioplan sinds 2024 samen om de laatste ontwikkelingen rondom de oorlog in Oekraïne en de situatie van Oekraïense ontheemden in de Europese Unie in kaart te brengen. Het doel van dit onderzoek is om een onderbouwde inschatting te maken van de omvang van de beschermingsopdracht ten aanzien van Oekraïense ontheemden in Nederland. Regioplan doet onderzoek naar het perspectief van Oekraïners in Nederland en hoe zij aankijken tegen blijven of terugkeer in het licht van recente ontwikkelingen in de oorlog, maar ook gezien ontwikkelingen in het beleid in Nederland en andere Europese landen.

Roos van der Zwan & Coco Mooren, Anouk Pronk & Huub Verbaten (Clingendael) en Mieke Maliepaard (WODC) schreven samen een stuk over de onderzoeksbevindingen. Hierin betogen we dat het Nederlandse beleid zou moeten erkennen dat wat begon als tijdelijke opvang, zich nu ontwikkelt tot duurzame vestiging. En dat het daarom van belang is om te zorgen voor duidelijke verblijfroutes voor Oekraïense vluchtelingen en hen daarnaast te ondersteunen bij het leren van Nederlands.

Lees het hele stuk op Migratiesamenleving.

In opdracht van het ministerie van Justitie en Veiligheid heeft Regioplan het onderzoek ‘Reismotieven Oekraïense ontheemden’ uitgevoerd. Dit onderzoek biedt inzicht in het profiel en de gezinssamenstelling, reisroute en motieven van ontheemden uit Oekraïne die zich in 2025 bij aankomst in Nederland hebben gemeld bij een crisisnoodopvanglocatie (CNO).

Voor het onderzoek is een vragenlijst ontwikkeld, die door in totaal 1.752 mensen bij aankomst op een CNO is ingevuld. De uitkomsten geven daarmee een feitelijk beeld van de instroom van Oekraïense ontheemden in 2025 binnen de CNO’s. De meeste mensen (60 procent van de respondenten) reizen direct naar Nederland en een kleiner deel (40 procent) reist via andere landen. Mensen die op doorreis zijn verbleven het vaakst in Polen en Duitsland. De slechte veiligheidssituatie in Oekraïne is de belangrijkste reden om te vertrekken, gevolgd door aangescherpte wet- en regelgeving. De contacten en/of familie, werkmogelijkheden en opvangmogelijkheden zijn de belangrijkste redenen om in Nederland bescherming aan te vragen.

De uitkomsten van het onderzoek leveren input voor het langetermijnbeleid voor ontheemden uit Oekraïne en bieden daarnaast nuttige inzichten voor het huidige benodigde opvanglandschap.
Meer weten? Lees hier het volledige onderzoeksrapport.

Roos van der Zwan & Coco Mooren, Anouk Pronk & Huub Verbaten (Clingendael) en Mieke Maliepaard (WODC) schreven deze zomer samen een stuk over de onderzoeksbevindingen. Hierin betogen we dat het Nederlandse beleid zou moeten erkennen dat wat begon als tijdelijke opvang, zich nu ontwikkelt tot duurzame vestiging. En dat het daarom van belang is om te zorgen voor duidelijke verblijfroutes voor Oekraïense vluchtelingen en hen daarnaast te ondersteunen bij het leren van Nederlands.

Lees het hele stuk op Migratiesamenleving.

Sinds de Russische inval in Oekraïne, in februari 2022, zijn tienduizenden mensen uit Oekraïne naar Nederland gevlucht. Op 1 november 2022 verbleven er circa 65 duizend Oekraïense vluchtelingen tussen de 15 en 65 jaar in Nederland. Volgens het CBS had 46 procent van hen op dat moment betaald werk als werknemer, en dit aandeel groeit naar verwachting nog steeds. Daarmee is de arbeidsparticipatie van Oekraïners hoog in vergelijking met andere groepen met een vluchtachtergrond.

De intrede van deze mensen op de arbeidsmarkt is dus een uitgelezen mogelijkheid om meer te leren over arbeidsmarktintegratie. Welke verschillen in wet- en regelgeving zijn er, en hoe stimuleren of belemmeren die verschillen de arbeidsparticipatie? Hoe kunnen we de bestaande kennis over werkzame mechanismen van arbeidstoeleiding aanvullen? En welke individuele kenmerken doen ertoe?

Met subsidie van Instituut Gak doet Regioplan de komende maanden – samen met OpenEmbassy – onderzoek naar deze en andere vragen. Naast literatuuronderzoek en data-analyse bestaat het onderzoek uit interviews met vluchtelingen uit Oekraïne, werkgevers, beleidsmakers en andere professionals. Het uiteindelijke doel: goed zicht krijgen op de arbeidsmarktintegratie van mensen uit Oekraïne en de werkzame mechanismes, om daar lessen uit te kunnen trekken voor de arbeidsmarktintegratie van nieuwkomers in algemene zin.

Meer weten?

Neem dan contact op met Miranda Witvliet of Annemieke Mack.