Het ministerie van OCW heeft een groot kwalitatief evaluatieonderzoek laten uitvoeren naar zij-instroom in het lerarenberoep. De resultaten worden gebruikt om de routes voor mensen die vanuit een andere studie of beroepsloopbaan willen overstappen naar een lerarenbaan verder te verbeteren en te moderniseren.

Deze kwalitatieve evaluatie had niet alleen betrekking op het traject Zij-instroom in het Beroep, waarvoor een speciale subsidieregeling beschikbaar is, maar ook op andere zij-instroomtrajecten , zoals verkorte en flexibele deeltijdopleidingen.

In de uitvoering van dit onderzoek werkten we samen met ECBO. Gezamenlijk hebben we een desk-research uitgevoerd en in totaal ruim 120 mensen gesproken over zij-instroom. Uit de gesprekken hebben we vanuit verschillende perspectieven (de zij-instromer, de schoolbesturen en de lerarenopleidingen) een beeld gekregen van motieven, ervaringen, ontwikkelingen en van dingen die goed lopen en die beter kunnen. Het rapport geeft inzicht in alle fases van het traject en in de verschillen die er zijn tussen de verschillende sectoren po, vo en mbo.

Het ministerie van onderwijs wilde een update van een eerder uitgevoerd onderzoek naar samenwerkingsvormen als coöperaties, federaties, holdings en personele unies in het onderwijs. Met bestandsanalyses en tekstming op jaarverslagen brachten we het voorkomen van deze vormen in beeld. Via literatuurstudie en interviews onderzochten we ook de redenen, voor- en nadelen en risico’s van deze constructen.

Tevens voerden we een verkenning uit naar samenwerkingsvormen van schoolbesturen op vestigingsniveau, waarbij gebouwen, faciliteiten, personeel of aanbod van onderwijs, opvang of zorg worden gedeeld. Dat deden we via een enquête en verdiepende interviews.

De Regeling prestatiebox loopt na schooljaar 2019-2020 af. Mede op basis van ons onderzoek neemt de minister van OCW een beslissing over de toekomst van de middelen.

Voor dat besluit was inzicht nodig in de inzet van de prestatieboxmiddelen en in de eventuele gevolgen van een keuze voor een andere bestemming voor de middelen. Daarom analyseerden we jaarverslagen, zetten een  vragenlijst uit bij bestuurders en hielden een aantal aanvullende interviews.

De meeste besturen hebben de middelen vooral ingezet voor talentontwikkeling (via bijvoorbeeld meer ICT-inzet, plusklassen en cultuureducatie) en voor verdere professionalisering. Ook is er, maar in wat mindere mate, ingezet op duurzame verbetering van de kwaliteitszorg, op gezondheid en beweging van kinderen en op doorgaande ontwikkellijnen po-vo. Een groot deel van de besturen geeft bovendien aan dat de middelen uit de prestatiebox worden ingezet voor structurele uitgaven en doorlopende verplichtingen. Het gaat dan met name om salaris van personeel en de afschrijving van ICT-hardware.

Nu bezuinigen op de middelen heeft gevolgen voor de ambities. Investeringen en activiteiten zullen dan worden verminderd en het proces van verbetering op de scholen wordt vertraagd. Bovendien zal een deel van de besturen bezuinigen op personeel. Het zou ten koste gaan van de onderwijskwaliteit en kunnen leiden tot een verhoging van de werkdruk. Het is daarom geen goed idee om de prestatieboxmiddelen nu heel anders te gaan bestemmen en over te hevelen naar andere doelen.

In opdracht van de ministeries van OCW en EZ heeft Regioplan onderzocht hoe Nederland het in vergelijking met een aantal ons omringende landen doet met betrekking tot het aanbod van internationaal onderwijs en wat eventuele knelpunten zijn. Het overzicht van en het inzicht in die knelpunten is nodig om vast te kunnen stellen of en, zo ja, op welke wijze knelpunten moeten en kunnen worden aangepakt om de aantrekkelijkheid van ons land als vestigingslocatie voor internationale bedrijven te versterken.

De decentralisaties in het sociaal domein blijken één van de veranderingen die gemeenten stimuleren tot veranderingen in hun organisatie. Wat betekenen de decentralisaties in het sociaal domein voor medewerkers van gemeenten? En hoe vertalen gemeenten deze veranderingen naar het HR management in hun organisatie? Regioplan is door het ministerie van BZK gevraagd te onderzoeken welk HR-management binnen gemeenten wordt ingezet om het personeel aan te laten sluiten op de nieuwe taken en verantwoordelijkheden met de komst van de decentralisaties in het sociaal domein. Binnen 22 gemeenten zijn betrokkenen geïnterviewd en daarnaast zijn vier gemeentelijke casussen diepgaander onderzocht.

De schoolvakantieregeling 2013-2016 houdt in dat de Rijksoverheid voor een periode van drie schooljaren bepaalt wanneer het zomervakantie, kerstvakantie en meivakantie is. Bij de zomervakantie is er een spreiding naar regio. Voor de herfstvakantie en de voorjaarsvakantie gelden verder adviesdata, waarbij ook onderscheid gemaakt wordt naar regio.

In het evaluatieonderzoek hebben we vanuit verschillende perspectieven (onderwijs, toeristische sector en ouders) de werking en de effecten van de regeling geëvalueerd. We hebben hierbij onder meer gekeken hoe scholen en gemeenten lokaal afstemming zoeken over de spreiding van schoolvakanties. Een multicriteria-analyse maakte deel uit van de toegepaste economische onderzoeksmethoden. In 2007 hebben we de destijds geldende vakantiespreidingsregeling ook geëvalueerd.

De staatsecretaris van Onderwijs heeft het evaluatierapport op 10 november 2015 aan het parlement aangeboden. U vindt het rapport hier.

Meer informatie?
U kunt contact opnemen met Peter.

De verstrekking van het uitschrijfbewijs en het gebruik ervan bij inschrijving van leerlingen is wettelijk verplicht voor het primair en voortgezet onderwijs. Het ministerie van OCW overweegt echter om het af te schaffen. Om beter zicht te krijgen op het gebruik van het uitschrijfbewijs en op de vraag of het afgeschaft kan worden, heeft Regioplan eind 2013 een onderzoek uitgevoerd. De uitkomsten maken duidelijk afschaffing een kleine lastenvermindering kan opleveren, maar dat veel scholen het risico zien van meer dubbele inschrijvingen en ‘zoekraken van leerlingen’. Afschaffing zonder goed alternatief is daarom nog niet wenselijk.

De overheid heeft het voornemen om per 1 januari 2015 de taken op het gebied van buitenonderhoud en aanpassingen schoolgebouwen primair onderwijs (po) en speciaal onderwijs (so) over te hevelen van de gemeenten naar de schoolbesturen. Het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (OCW) en de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) willen in verband met de overheveling inzicht hebben in de hoogte van de apparaatskosten van gemeenten die aan die taken zijn verbonden. OCW heeft Regioplan de opdracht gegeven daar een onderzoek naar uit te voeren.

In 2011 is Regioplan door RMC-regio Almelo gevraagd om aan de hand van een haalbaarheidsonderzoek te helpen bij beantwoording van de vraag of en hoe de onderlinge samenwerking tussen de gemeenten in de regio verder geïntensiveerd zou moeten worden. Door middel van deskresearch, interviews en een financiële analyse in de gemeenten Almelo, Hellendoorn, Rijssen-Holten, Tubbergen, Twenterand en Wierden is onderzocht wat het draagvlak voor en de meerwaarde van een geregionaliseerde uitvoering van (deel)taken uit de Leerplichtwet is. Op basis van het onderzoek ontstond een duidelijk beeld van de mogelijkheden en beperkingen voor intensievere samenwerking. De adviezen die uit het onderzoek voortkwamen zijn door de betrokken bestuurders overgenomen. Het rapport is niet openbaar.

Het kabinet is voornemens om de verdeling van verantwoordelijkheden voor onderwijshuisvesting tussen gemeenten en schoolbesturen voor primair en speciaal onderwijs aan te passen. De middelen voor buitenonderhoud en aanpassingen aan schoolgebouwen worden dan gedecentraliseerd naar de schoolbesturen en zo wordt de situatie gelijkgetrokken met die in het voortgezet onderwijs. Regioplan heeft voor het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (OCW) en in overleg met de PO-Raad en de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) een draagvlakonderzoek uitgevoerd onder besturen voor primair onderwijs en onder gemeenten. Een ruime meerderheid van schoolbesturen en gemeenten is voorstander. De minister is inmiddels gestart met het wetgevingstraject.