Een schoolaanslag is een geplande, gerichte en een ernstige geweldsdaad met wapens op een onderwijsinstelling, gepleegd door één of meerdere (ex) leerling(en) of student(en). In Nederland zijn schoolaanslagen tot nog toe achterwege gebleven maar ondenkbaar zijn ze zeker niet. De schietpartij in een computerlokaal op ROC de Leijgraaf in Veghel en de moord op conrector van Wieren in Den Haag laten zien dat er leerlingen zijn die toegang hebben tot wapens en die ook gebruiken. Het is daarom van groot belang er alles aan te doen dergelijke calamiteiten te voorkomen. Met dat doel stelden we voor het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen, samen met deskundigen van de Windesheim Hogeschool een handreiking op. In de handreiking zijn aanknopingspunten te vinden die bij kunnen dragen aan het voorkomen van een schoolaanslag. Zo kunnen potentiële daders vroegtijdig in beeld worden gebracht door een aantal waarschuwingssignalen te herkennen. Mocht een schoolaanslag onverhoopt toch plaatsvinden, dan zijn er mogelijkheden om de gevolgen zo veel als mogelijk te beperken.

Sinds 2008 kunnen 18+ PIJ-jongeren (plaatsing in een inrichting voor jeugdigen) na afloop van hun PIJ-maatregel op vrijwillige basis nazorg ontvangen. Hiermee wordt vooruit gelopen op een wijziging van de Beginselenwet justitiële jeugdinrichtingen, die tot verplichte nazorg zal leiden. Dit onderzoek biedt inzicht in het aanbod en de acceptatie van deze vrijwillige nazorg.


De belangrijkste conclusie is dat de keten van behandeling, voorbereiding op uitstroom en proefverlof op dit moment niet garandeert dat de jongeren klaar zijn voor terugkeer in de maatschappij, om zowel praktische redenen als kwesties die samenhangen met de problematiek en motivatie bij de jongeren. Dat bemoeilijkt de nazorg. Tijdens de nazorg wordt op dit moment dan ook niet met vaste, bewezen effectief methoden gewerkt, terwijl dat wel mogelijk is. Daarnaast is het contact tijdens de nazorg vaak sporadisch of wordt het nazorgtraject niet afgemaakt. Deze kennis vergroot de mogelijkheden om adequate maatregelen te treffen teneinde de nazorg verder te verbeteren en de kans op recidive bij deze jongeren te verkleinen.


Dit onderzoek maakt deel uit van de PIJ-programmering van het WODC.

Regioplan evalueerde in opdracht van het WODC de wettelijke verplichting tot verschijning van ouders bij de rechtszitting van minderjarige delinquenten. Deze verplichting is onderdeel van de Wet Versterking van de positie van het slachtoffer in het strafproces.



In naar schatting tien tot dertig procent van de jeugdzaken is ten minste één van de ouders afwezig. Met het onderzoek brengen we de huidige situatie met betrekking tot de verschijning van ouders in kaart, onderzoeken we of de veronderstelde mechanismen achter de verplichte aanwezigheid stand houden en gaan we na wat de gevolgen zullen zijn voor de uitvoeringspraktijk in termen van werkprocessen en kosten.



Het onderzoek valt uiteen in drie onderdelen. Er is begonnen met het reconstrueren van de beleidstheorie op basis van interviews met de indieners van het amendement, beschikbare documentatie (zoals kamerstukken) en wetenschappelijke literatuur. Vervolgens is de gereconstrueerde theorie getoetst aan inzichten in de wetenschappelijke literatuur (via literatuurstudie) en inzichten van professionals in het werkveld (via interviews). Tot slot is op basis van verschillende bronnen een berekening gemaakt van de uitvoeringskosten als gevolg van de invoering van de wet. In het rapport worden scenario’s gepresenteerd.

‘Bestuurlijke InformatieVoorziening aan Gemeenten inzake Ex-Gedetineerden’ (BIVGEG) heeft als doelstelling het verbeteren van de informatiepositie van burgemeesters over de terugkeer van ex-gedetineerden. Binnen de informatiestroom BIVGEG wordt vanuit de justitieorganisatie een melding aan het bestuursorgaan burgemeester gestuurd wanneer een ex-gedetineerde, die tot de doelgroep behoort en die vóór detentie in de desbetreffende gemeente woonde, in de maatschappij terugkeert.

Om ervaring op te doen met de informatievoorziening, alvorens een structurele informatiestroom naar het bestuursorgaan burgemeester in te richten, is eind 2009 een pilot gestart. In de pilot wordt informatie over de terugkeer van ex-gedetineerden geleverd aan zeventien gemeenten. Regioplan heeft deze pilot geëvalueerd.

Uit onze evaluatie van de pilot BIVGEG blijkt dat de informatiestroom bijdraagt aan een betere informatiepositie van de burgemeesters doordat zij structureel en tijdig worden ingelicht over de terugkeer van ex-gedetineerden onder vermelding van het gepleegde delict. Daarmee ontstaat de mogelijkheid om de terugkeer van de ex-gedetineerden, indien dat nodig wordt geacht, beter voor te bereiden. Zo kan er in grotere mate achtergrondinformatie worden opgevraagd bij lokale partners en kunnen eventuele maatregelen worden getroffen om openbareordeproblemen te voorkomen. Gemeenten zijn daarbij ook beter voorbereid op eventuele media-aandacht.

Bij de evaluatie is echter ook duidelijk geworden dat onderdelen in het informatieproces nog kwetsbaar zijn. Deze betreffen de kwaliteit van de informatie, de hoeveelheid informatie en het delen van informatie.

U kunt het onderzoeksrapport hieronder downloaden.

In het afgelopen jaar deden een miljoen Nederlanders tussen de 15 en 65 jaar mee aan illegale kansspelen. Bij de onderzochte illegale kanspelen (internetkansspelen, illegale poker, illegale bingo, illegale lotto/toto en gokzuilen) wordt jaarlijks meer dan 240 miljoen euro ingezet. Internetkansspelen trekken de meeste spelers en de hoogste inzet.

Regioplan heeft in opdracht van de gemeente Assen de signaleringsfunctie die werd vormgegeven in zogenaamde buurtnetwerken beoordeeld in relatie tot de vorming van het nieuwe Centrum voor Jeugd en Gezin. Het doel van deze beoordeling was om er zeker van te zijn dat het signaleren van problemen bij jeugdigen en gezinnen in de buurten en wijken op een goede manier zou worden geborgd in de structuur van het nieuwe CJG in Assen.
Wij hebben geadviseerd om een duidelijker onderscheid te maken tussen de signaleringsfunctie van de zogenaamde vindplaatsorganisaties en de signaleringsfunctie van de professionele hulpverleners. Vermenging van deze twee in één structuur is onvoldoende effectief.

In opdracht van het College van toezicht op de kansspelen heeft Regioplan een onderzoek uitgevoerd naar de ontwikkeling van speelautomatenhallen in Nederland. Het onderzoek geeft inzicht in de omvang en de ontwikkeling van de speelautomatenhallen in kwantitatief en kwalitatief opzicht.

Ter voorkoming van onverwachte confrontaties met veroordeelde daders kunnen slachtoffers en nabestaanden van misdrijven desgewenst worden geïnformeerd over de invrijheidsstelling en eventuele verloven van de daders. Voorlopig geldt dit alleen voor tbs-ers en jeugdige daders. De evaluatie laat zien dat het informatieproces nog niet goed verloopt, maar dat slachtoffers de informatie wel op prijs stellen.

In 2005 is de Wet cameratoezicht op openbare plaatsen aangenomen door zowel de Tweede als de Eerste Kamer. De kamers zullen jaarlijks worden geïnformeerd over de ontwikkelingen inzake aard en omvang, alsmede de effectiviteit van cameratoezicht in Nederlandse gemeenten. Regioplan heeft daarom de opdracht gekregen om een vijfjarig monitoronderzoek uit te voeren. In dit onderzoeksrapport wordt verslag gedaan van de driemeting.

Vanaf 1 juli 2008 mag er niet meer gerookt worden in de horeca. Werkgevers moeten in de horeca, net als in andere sectoren, ervoor zorgen dat het personeel kan werken zonder hinder van tabaksrook. De in- en uitvoering van dit beleid is in de horeca echter niet zonder slag of stoot verlopen: Minister Klink is bestookt met kamervragen, rechtszaken en schadeclaims. Of de onduidelijkheid, onrust en onvrede terecht is, werd door Regioplan onderzocht in de evaluatie van de invoering van de rookvrije horeca. Het onderzoek richtte zich o.a. op het beantwoorden van de volgende vragen:

• Wat zijn de gevolgen voor de volksgezondheid?
• Hoe wordt het verbod door horecaondernemers nageleefd?
• Wat zijn de economische effecten voor de horecaondernemer?
• Wat zijn de effecten op rookgedrag in het algemeen?

De resultaten zijn 1 december 2009 aan de Tweede kamer gepresenteerd.