Inzet, effecten en wensen ten aanzien van de innovatie- en stagebox

Van 2006 tot en met 2009 ontvingen mbo-instellingen (roc’s, aoc’s en vak-scholen) aanvullende middelen uit de Regelingen innovatiebox en stagebox. Ook kenniscentra ontvingen in deze periode middelen uit de stagebox. De regelingen hadden als doel om de onderwijsinnovatie in het mbo te versterken en het aantal stage- en simulatie-plaatsen voor moeilijk plaatsbare deelnemers te bevorderen en de begeleiding van deze deelnemers te verbeteren. Regioplan onderzocht op welke wijze instellingen en kenniscentra deze middelen inzetten, de effecten daarvan en hun wensen ten aanzien van deze regelingen in de toekomst.

Technomonitor 2010

Op verzoek van het Platform Bèta Techniek heeft Regioplan een hoofdstuk voor de Technomonitor 2010 geschreven over de stand van het techniekonderwijs in het basisonderwijs. Hierbij is gebruik gemaakt van diverse bronnen, zoals de audits onder VTB-scholen, de vragenlijst die jaarlijks aan de VTB-scholen is voorgelegd en de attitudemeting Techniek en Wetenschap. In het hoofdstuk wordt de ontwikkeling over de jaren heen beschreven. Een belangrijke constatering is dat op de basisscholen die deelnemen aan VTB het aantal uren wetenschap- en techniekonderwijs met 50 procent toegenomen. De deelnemers hebben hun zaakjes rond techniekonderwijs ook steeds beter op orde.

De Technomonitor 2010 kunt u hier downloaden.

Duurzaamheid VTB

Doelstelling van het programma Verbreding Techniek in het Basisonderwijs (VTB) is dat 2.500 basisscholen, ondersteund door het programma en de regionale steunpunten, in 2010 wetenschap en techniek in hun onderwijs hebben verankerd. Een landelijke auditcommissie volgt de ontwikkelingen van het programma. Om te komen tot een eindoordeel heeft Regioplan deze auditcommissie geholpen bij het opstellen van een ‘duurzaamheidsprofiel’. In dat profiel wordt per VTB-deelnemer vastgesteld of de implementatie van wetenschap en techniek op de school duurzaam is. Dit gebeurt aan de hand van criteria als beleid, organisatie, onderwijsinhoud en professionaliteit van de leerkracht.

Van dit project is geen rapport beschikbaar.

Diversiteit in het hoger pedagogisch onderwijs

Het lerarenkorps in Nederland vormt geen goede afspiegeling van onze samenleving: leraren met een niet-westerse achtergrond zijn in het hele onderwijsstelsel ondervertegenwoordigd, terwijl in het basisonderwijs daarbovenop een ondervertegenwoordiging van mannelijke leerkrachten speelt. Om een grotere diversiteit binnen het lerarenkorps te realiseren, wil het ministerie van OCW de lerarenopleidingen stimuleren om afspraken te maken over instroom en rendement van de ondervertegenwoordigde groepen. In samenwerking met ECHO (Expertisecentrum Diversiteitsbeleid) is Regioplan in opdracht van het ministerie van OCW een begeleidingstraject voor pabo’s en lerarenopleidingen gestart dat bestond uit een combinatie van onderzoek, samenwerking, advisering en kennisontwikkeling.

Het rapport van dit onderzoek is nog niet openbaar.

Vervangingsvraag Noord-Holland Noord

Naast de vervangingsvraag voor verschillende risicoregio’s heeft Regioplan nu ook de vervangingsvraag voor de regio Noord-Holland Noord in kaart gebracht. Deze regio krijgt in de toekomst te maken met bevolkingskrimp. Het aantal leerlingen in het voortgezet onderwijs daalt tot 2020 naar verwachting met zeven procent. Tegelijkertijd kent het voortgezet onderwijs een vergrijsd personeelsbestand. De vraag is hoe deze twee ontwikkelingen zich tot elkaar verhouden: leidt de krimp ertoe dat er in de toekomst een overschot aan docenten is, of juist een tekort?

Om deze vraag te beantwoorden hebben we onderzocht hoeveel docenten de komende jaren met pensioen gaan als gevolg van vergrijzing en bij welke vakken en op welke niveaus de grootste tekorten gaan ontstaan. We hebben zowel voor de hele regio als voor de individuele scholen in kaart gebracht waar de grootste knelpunten zitten. Daarmee kunnen scholen gericht actie ondernemen op te verwachten tekorten in het docentencorps.

Het blijkt dat de vervangingsvraag de komende tien jaar veel groter is dan de leerlingenkrimp. In de regio Noord Holland Noord gaat 30 procent van de docenten binnen tien jaar met pensioen, een hoger percentage dan landelijk. Dit betekent dat de bevolkingskrimp de toekomstige vraag naar nieuwe docenten niet zal opvangen.

Cultuureducatie op Haagse scholen

In opdracht van de gemeente Den Haag onderzocht Regioplan de stand van zaken op het gebied van cultuureducatie op Haagse scholen voor primair en voortgezet onderwijs. Er zijn geen scholen in Den Haag die zich niet of nauwelijks bezighouden met cultuureducatie. Wel verschillen de scholen in de mate waarin leerlingen kunnen deelnemen aan activiteiten en de mate waarin cultuureducatie is verankerd. Veel scholen hebben behoefte aan een meer vraaggerichte aanpak, maar zien gebrek aan tijd en prioriteit van cultuureducatie binnen de school als een belemmering. In het onderzoek werd gebruik gemaakt van enquêtes en verdiepende interviews over cultuureducatie.

De gemeente Den Haag heeft het onderzoek naar cultuureducatie op Haagse scholen laten uitvoeren in samenhang met een inventarisatie van het cultuureducatief aanbod in Den Haag en met een onderzoek naar de bedrijfsvoering van het Koorenhuis. De onderzoeken leveren interessante inzichten voor de toekomst van cultuureducatie in Den Haag. Op basis van de resultaten van het onderzoek schetst de gemeente Den Haag nu de contouren van het nieuwe cultuureducatiebeleid. Hierbij zal onder andere de vraag van scholen leidend worden.

Vervangingsvraag risicoregio Rijnstreek

In opdracht van het Platform Onderwijsarbeidsmarkt Rijnstreek deed Regioplan onderzoek naar de vervangingsvraag als gevolg van vergrijzing bij het onderwijspersoneel in de komende jaren. We keken niet alleen naar hoeveel docenten de komende jaren met pensioen gaan, maar stelden ook vast bij welke vakken en op welke niveaus de grootste tekorten gaan ontstaan. Hierdoor heeft de opdrachtgever een gedetailleerd beeld gekregen van de vervangingsvraag op aan het Platform deelnemende scholen. Daarmee kunnen scholen gericht actie ondernemen op te verwachten tekorten in het docentencorps.

Meer informatie over het platform en over de presentatie die de onderzoekers naar aanleiding van dit onderzoek hielden vindt u hier.

Detachering: Trends in onderwijsdeelname: een leeftijdsanalyse

In opdracht van DUO deed Regioplan een analyse van de onderwijsdeelname van 4- tot 30-jarigen tussen 1991 en 2009. Hiervoor koppelden we bestanden met leerlingtellingen uit alle sectoren, van basisschool tot universiteit. Vervolgens bekeken we de ontwikkeling van de onderwijsdeelname in de afgelopen jaren voor specifiek 15-, 18-, en 21-jarigen.

Voor al deze groepen blijkt dat de onderwijsdeelname de afgelopen jaren is gestegen. Verder zijn er verschuivingen tussen de onderwijs(sub)sectoren te zien: 15-jarigen zitten bijvoorbeeld steeds vaker op havo en vwo en in afnemende mate op het vmbo. Ook blijken er verschillen tussen mannen en vrouwen te zijn: vrouwen raken in de loop der jaren bijvoorbeeld steeds verder oververtegenwoordigd op hbo en universiteit, maar ook in het vwo.

De resultaten van de analyses zijn gepubliceerd in ‘Kerncijfers 2005-2009’, een uitgave van OCW. Deze publicatie kunt u hier downloaden.

Tegengaan segregatie in het basisonderwijs: monitoring van de OCW-pilots (tussenmeting)

Segregatie in het basisonderwijs wordt gezien als een belangrijk probleem. Veel scholen vormen geen afspiegeling van de bevolkingssamenstelling van de wijk en zijn ’te wit’ of ’te zwart’. De (lokale) overheid heeft weinig sturingsmogelijkheden om dit proces om te buigen. In twaalf gemeenten zijn pilots gestart om ervaring op te doen met verschillende instrumenten. Het gaat hierbij met name om het centraal aanmeldmoment, maar ook om ouderinitiatieven en vriendschapsscholen. De pilots lopen tot 2012. Regioplan monitort in opdracht van het ministerie van OCW de pilots gedurende de looptijd. Er worden in totaal drie metingen verricht. Dit betreft een verslag van de tweede meting.

Voor meer informatie kunt u contact opnemen met Marjolein Brink of Kees van Bergen via 020-5315315.

Krachtwijk Poelenburg Zaandam

De wijk Poelenburg is een van de veertig wijken binnen de krachtwijkenaanpak van het voormalig ministerie van Wonen, Wijken en Integratie. Dat betekent dat er zich in deze wijk ernstige problemen voordoen op het gebied van wonen, werken, leren en opgroeien, integreren en veiligheid.

Regioplan heeft onderzocht wat de meest omvangrijke en urgente problemen zijn in deze wijk, in hoeverre het huidige en voorgenomen beleid inspeelt op deze prioritaire problemen en waar een focus aangebracht zou moeten worden om tot een gerichte en effectieve inzet van middelen en capaciteit te komen.

Dit rapport is niet openbaar.