Werkveld: Arbeid en sociale zekerheid
Grote dynamiek in kleinschalig ondernemerschap
Het verschijnsel ‘zelfstandige zonder personeel’ (zzp’er) spreekt tot de verbeelding. In de media worden regelmatig succesvolle, trotse, sappelende, hippe et cetera ondernemers zonder personeel ten tonele gevoerd. In vakbladen verschijnen artikelen over de snelle toename van het aantal zzp’ers en over hun kenmerken, en in beleidsnota’s vraagt men zich af wat men ermee aan moet: zijn het nu ondernemers of verkapte werknemers? In deze context is het niet verwonderlijk dat ook de vraag naar voren is gebracht of het zzp-schap een mogelijkheid zou kunnen zijn voor dat deel van de beroepsbevolking dat moeilijk aan een reguliere baan kan komen. Behalve de beantwoording van deze vraag biedt ons boek “Grote dynamiek in kleinschalig ondernemerschap” ook nieuwe inzichten in het zzp-schap in het algemeen. Het onderzoek werd volledig mogelijk gemaakt door Instituut Gak.
Het boek kan besteld worden via de website van Uitgeverij Boom Lemma of in de boekhandel. Hieronder kunt u een samenvatting van het boek downloaden.
ESB-artikel over evaluatie Premiegroepensystematiek in de WW
Regioplanners Lars Heuts en Bob van Waveren schreven samen met Lucy Kok van SEO Economisch Onderzoek een artikel voor ESB over de effectiviteit van de premiegroepensystematiek in de WW. De onderzoekers concluderen dat de effectiviteit beperkt is en doen suggesties voor verbeteringen.
Op 1 januari 2006 is in vijf sectoren de premiegroepensystematiek binnen de WW ingevoerd, namelijk in de agrarische sector, de bouwsector, de sector van culturele instellingen, de horecasector en de schilderssector. In deze sectoren is de hoogte van de werkgeverspremie afhankelijk gemaakt van de contractduur. Het doel van de premiegroepensystematiek is om seizoenswerkloosheid te voorkomen en in dat verband stabiele arbeidsrelaties te bevorderen. In opdracht van het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid heeft Regioplan in samenwerking met SEO Economisch Onderzoek de premiegroepensystematiek geëvalueerd.
Het artikel in ESB kunt u hieronder downloaden.
Het rapport van het onderzoek naar de premiegroepensystematiek vindt u hier.
Ontwikkeling onderzoekinstrumentarium: testmeting van de vragenlijst voor klanten bij de Dienst Werk en Inkomen Amsterdam
Regioplan heeft in samenwerking met Gilde Re-integratie een vragenlijst ontwikkeld om bij klanten/werkzoekenden de effectiviteit van re-integratie-interventies te meten. We geven daarmee een impuls aan de verdere ontwikkeling en professionalisering van het vakgebied. Kernbegrippen in de vragenlijst zijn werkzoekgedrag, zelfvertrouwen, zelfregie, zelfkennis, gezondheidsbeleving en motivatie van de klant. Het instrument is zo opgebouwd dat we daarmee de ontwikkeling op het niveau van de klant kunnen meten. Het ontwikkelde onderzoeksinstrument is stevig onderbouwd met zowel wetenschappelijke kennis als praktijkkennis van klantmanagers. We hebben het instrument getest in de interventie de ‘Carrousel’ van de Dienst Werk & Inkomen (DWI) Amsterdam.
Overzicht werkgelegenheid luchthaven Schiphol 2010
Voor de 20e keer heeft Regioplan de jaarlijkse werkgelegenheidsmeting op Schiphol uitgevoerd. In 2009 was er sprake van een daling in de werkgelegenheid op de luchthaven als gevolg van afgenomen vervoersstromen door de economische recessie. In 2010 is er een herstel van de werkgelegenheidsontwikkeling waargenomen.
In totaal werkten er in 2010 59.808 personen op de luchthaven Schiphol. In 2010 daalde de werkgelegenheid nog maar met 0,3 procent, een sterke verbetering ten opzichte van jaar daarvoor (- 7,7%). Het herstel van de werkgelegenheidsontwikkeling op de luchthaven Schiphol is sterker dan het herstel op landelijk niveau, waar de werkgelegenheid in 2010 daalde met 0,6%. De groei van de werkgelegenheid is vooral te zien bij de overheidsinstellingen op de luchthaven. Daarnaast is er ook een herstel in het aantal vacatures op de luchthaven waargenomen en zijn bedrijven dit jaar positiever dan voorgaande jaren over de toekomstige ontwikkeling van de werkgelegenheid op de luchthaven.
Gebleken is dat de werkgelegenheid van Schiphol zich vrijwel altijd sneller heeft ontwikkeld dan de werkgelegenheid binnen Nederland. Schiphol is dan ook een belangrijke banenmotor van de Nederlandse economie. Deze en eerdere werkgelegenheidsmetingen vindt u (ook) op de website van Schiphol Group.
Voor de onderkant van de arbeidsmarkt: een nieuw perspectief
Het kabinet doet met plannen voor de Wet Werken naar Vermogen ingrijpende voorstellen voor bezuinigingen op de participatiebudgetten en de sociale werkvoorziening. Deze plannen vragen om een nieuw perspectief op de arbeidsmarkt. Belangrijk daarbij is dat gemeenten hun nieuwe rol als regisseur invullen. Cruciaal daarbij is dat bij deze regierol ook hoort dat regelmatig van interventie wordt afgezien. Gemeenten moeten daar een rol en verantwoordelijkheid nemen waar anderen dat niet doen. Bovendien moeten gemeenten ervoor zorgen dat de juiste verbindingen tussen de nu veelal nog gescheiden domeinen van Werk & Inkomen, onderwijs en zorg tot stand komen om een zo effectief mogelijk systeem tot stand te brengen.
Effectiviteit van re-integratie: handreiking ‘Een stap voorwaarts’ deel 2
Deel 2 van de handreiking ‘Een stap voorwaarts: effectiviteit van re-integratie: een praktische handleiding om te meten of interventies doen wat ze moeten doen’.
Met dit project maken Regioplan en Gilde Re-integratie het meten van de effectiviteit van interventies mogelijk. We geven daarmee een kwaliteitsimpuls aan re-integratie. Kernbegrippen zijn werkzoekgedrag, zelfvertrouwen, zelfregie, zelfkennis, gezondheidsbeleving en motivatie van de cliënt. De handreiking is voor iedereen die te maken heeft met re-integratie en in het bijzonder voor mensen die moeten bepalen of interventies doen wat ze moeten doen. De handreiking biedt hen een beter begrip van effectiviteit van interventies en hoe deze kan worden gemeten in de eigen organisatie.
Mesis©: Methodisch screeningsinstrument schulddienstverlening
Gemeenten kunnen vanaf nu hun schuldhulp gerichter en effectiever verlenen, dankzij het nieuwe methodisch screeningsinstrument Mesis©. Deze vragenlijst geeft een beeld van waar de schuldenaar staat, wat zijn mogelijkheden zijn en welke ondersteuning eventueel bij hem past. Mesis© ondersteunt schuldhulpverleners en managers bij een nieuwe manier van werken en sturen op schuldhulpverlening. Niet de technische juridische kenmerken maar de gedragscomponenten van de schuldenaar staan daarbij centraal.
Het instrument wordt ondergebracht bij een onafhankelijke, non‐profit “Stichting Beheer en ontwikkeling instrumenten ondersteuning vakmanschap sociaal domein”. Deze stichting maakt de invoering van een digitale versie mogelijk en zorgt ook voor de noodzakelijke verdere validatie, doorontwikkeling en onderhoud van het instrument. Gemeenten die besluiten van deze versie gebruik te maken, betalen daarvoor een kostendekkende vergoeding. De vragenlijst en rekenregels blijven ook vrij beschikbaar. Er is dan geen toezicht op de kwaliteit.
Inmiddels zijn een aantal gemeenten actief aan de slag met (de implementatie van) Mesis. Meer informatie kunt u vinden op www.mesis.nu.
Resultaatevaluatie StartBaan horecatraject
StartBaan is het interne Re-integratiebedrijf van de gemeente Den Haag. Het is speciaal ontwikkeld voor Haagse WWB-klanten met een middellange afstand tot de arbeidsmarkt en werkt volgens de methodiek van competentiegericht integreren.
Regioplan heeft, in opdracht van het Gilde Re-integratie, een resultaatevaluatie uitgevoerd van het StartBaan horecatraject. Hieruit bleek dat 43 procent van de klanten uitstroomt naar werk. In ongeveer de helft van de gevallen kon de uitkering worden beëindigd.
Deze resultaatevaluatie is de afsluiting van een ondersteuningstraject van StartBaan door het Gilde Re-integratie. In eerdere fasen van dit ondersteuningstraject is een methodiekbeschrijving opgesteld en een procesevaluatie uitgevoerd. Hieronder vindt u ook de integrale rapportage.
Arbeidsdeskundigen in de markt. Een onderzoek naar arbeidsdeskundige expertise in de driehoek Mens-Werk-Inkomen
Arbeidsdeskundigen zijn heel goed in het maken van een afweging tussen iemands belastbaarheid en de belasting die het werken in een specifieke functie met zich meebrengt. Daarmee onderscheidt de arbeidsdeskundige zich van andere professionals op het veld van mens, werk en inkomen. Maar wat kunnen en moeten arbeidsdeskundigen doen om ook in de toekomst een onderscheidende rol te spelen op dit terrein en de concurrentie een stap voor te blijven? Op basis van een SWOT-analyse heeft Regioplan daarvoor vier kritische succesfactoren geformuleerd. Verdere professionalisering van de kernexpertise op het gebied van belastbaarheid-belasting is daarbij de basis voor verdere uitbreiding en ontwikkeling.
Hoe kiezen werkgevers?
Hoe kiezen werkgevers tussen kandidaten voor het vervullen van vacatures? Kan hun keuze worden beïnvloed door de inzet van instrumenten zoals loonkostensubsidie? Maikel Groenewoud beschrijft in dit artikel een onderzoek waarin het keuzeproces van werkgevers is gesimuleerd gebruikmakend van conjunctanalyse (ook bekend als de vignettenmethode). Werkgevers kregen via een internetenquête profielen van kandidaten voorgelegd en werden vervolgens gevraagd aan te geven welke kandidaat hun voorkeur heeft. Er is voor deze methode gekozen omdat hiermee het proces dicht wordt benaderd dat werkgevers in de praktijk doorlopen bij keuzes tussen kandidaten. Werkgevers blijken op de eerste plaats vooral belang te hechten aan opleiding en werkervaring, gevolgd door beschikbaarheid en leeftijd. Werkgevers hechten relatief weinig belang aan het uitkeringstype en de inzet van subsidie-instrumenten. Dit neemt niet weg dat de inzet van instrumenten zoals loonkostensubsidie kandidaten wel aantrekkelijker maakt in de ogen van werkgevers.
Maikel heeft dit artikel gepresenteerd tijdens de Nederlandse Arbeidsmarktdag 2011.