Kernwoord: Onderwijskwaliteit
De kwaliteit van het onderwijs staat midden in de schijnwerpers. Er is daarom grote belangstelling voor informatie over opbrengsten van het onderwijs en voorwaarden die de kwaliteit van het onderwijs moeten garanderen. Regioplan deed onderzoek naar onder meer de invoering van het centraal examen in het vmbo en eindexamencijfers in het vo. We maken daarbij gebruik van gegevens van alle eindexamenkandidaten en koppelen dat aan informatie van scholen om zo te bezien of bepaalde soorten scholen leerlingen met betere cijfers afleveren dan andere scholen.
Ruimte van de professional en kwaliteit dienstverlening
Over de handelingsvrijheid van de professional in (semi)publieke instellingen wordt zowel wetenschappelijk als maatschappelijk intensief gediscussieerd. In opdracht van het Kenniscentrum voor Ordeningsvraagstukken (KCOV) van het ministerie van Economische Zaken en met betrokkenheid van de ministeries van OCW, SZW en VWS heeft Regioplan Beleidsonderzoek in de periode van december 2007 tot en met juni 2008 onderzoek gedaan naar de ontwikkeling van de ruimte van de professional en de kwaliteit van de dienstverlening in drie sectoren: verstandelijke gehandicaptenzorg, middelbaar beroepsonderwijs en gemeentelijke sociale diensten.
Het rapport is niet openbaar.
Detachering: Instellingsprofielen BVE
Regioplan heeft voor de Inspectie van het Onderwijs meegewerkt aan de ontwikkeling van instellingsprofielen voor het Beroepsonderwijs en Volwasseneneducatie (BVE). Met deze profielen, die sinds december 2010 via de website van de onderwijsinspectie te raadplegen zijn, is het mogelijk voor elke MBO-instelling in Nederland een overzicht te krijgen van gegevens met betrekking tot toezicht, opbrengsten, financiën en achtergrondkenmerken. Via een detacheringsperiode van bijna een jaar heeft een onderzoeker van Regioplan cijfermatige berekeningen voor de instellingsprofielen uitgevoerd.
Meer informatie en de instellingsprofielen zijn te vinden op www.onderwijsinspectie.nl.
De Frans-Nederlandse academie en het Van Gogh programma, evaluatie 2010
In 2011 neemt het ministerie van OCW een besluit over de voortzetting van de subsidie aan de Frans Nederlandse Academie en het Van Gogh programma. Beide beogen de samenwerking tussen het Nederlandse en het Franse hoger onderwijs te bevorderen. Regioplan onderzocht het functioneren van beide initiatieven en formuleerde aanbevelingen over het al dan niet voortzetten van de subsidies.
Basisvaardigheden rekenen en nederlands in de opleiding onderwijsassistent – meting 2009
In opdracht van de Inspectie van het Onderwijs voerde Regioplan onderzoek uit naar de basisvaardigheden rekenen en Nederlands in de opleiding onderwijsassistent. Dit is een herhaling van het onderzoek dat we in 2007 uitvoerden. Bij twaalf opleidingen hebben eerste en laatstejaars-deelnemers de Cito Eindtoets Basisonderwijs gemaakt. Bij eerstejaars van het onderzoek van 2007 is de toets dit jaar opnieuw afgenomen, zodat de individuele ontwikkeling van leerlingen kon worden gevolgd. Ook zijn gegevens verzameld over de opbouw van reken- en taalonderwijs in de onderzochte opleidingen. De verschillen tussen de onderzochte opleidingen blijken groot: bij de ene opleiding verbeteren de basisvaardigheden van deelnemers veel meer dan bij de andere. We vinden enkele mogelijke verklaringen daarvoor in de opbouw van het reken- en taalonderwijs.
Lumpsum PO in de praktijk: Slotevaluatie en onderzoek kwaliteit financieel management
Met de invoering van de lumpsumbekostiging in 2006 hebben besturen en scholen in het primair onderwijs (po) een grotere autonomie en meer bestedingsvrijheid gekregen. Scholen hebben daarmee meer ruimte gekregen om eigen beleidskeuzes te maken en de onderwijskwaliteit te verbeteren. Een kwalitatief goed financieel management is een voorwaarde om ten volle gebruik te maken van de mogelijkheden.
Regioplan Beleidsonderzoek heeft in opdracht van het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap een slotevaluatie uitgevoerd en de stand van zaken drie jaar na de invoering in beeld gebracht. Deze evaluatie is gecombineerd met een onderzoek naar het financieel management van po-besturen, dat is uitgevoerd door Ernst & Young Advisory.
Spelling en grammatica in het centraal examen
Jarenlange discussies over het taal- en rekenniveau in het Nederlandse onderwijs hebben geresulteerd in de invoering van de Wet referentieniveaus Nederlandse taal en rekenen. Bij de behandeling van dit wetsvoorstel hebben Kamerleden Van Dijk en Van Dijk een motie ingediend en de regering verzocht om ’te onderzoeken in hoeverre correcte spelling en grammatica op enigerlei wijze kunnen meetellen in de beoordeling van elk centraal examenonderdeel’.
In opdracht van het College voor Examens (CvE) deed Regioplan onderzoek naar het draagvlak en de mogelijkheden van verschillende opties voor de beoordeling van spelling en grammatica in het centraal examen, zowel bij het vak Nederlands als bij andere vakken.
Alle opties zullen volgens vakcommissieleden en -voorzitters een goede prikkel zijn voor leerlingen om beter Nederlands te leren en gebruiken. Alle opties zullen echter ook gevolgen hebben voor het onderwijs.
Het mee laten tellen van spelling en grammatica bij andere vakken dan Nederlands stuit op veel bezwaren, zowel vakinhoudelijk als organisatorisch.
Het meest geschikt lijkt een schrijfopdracht in het centraal examen Nederlands en de aanpassing van de weging van spelling en grammatica.
De menselijke maat: effecten van schaalgrootte in het voortgezet onderwijs
In opdracht van het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (OCW) heeft Regioplan een onderzoek naar de effecten van schaalgrootte in het voortgezet onderwijs uitgevoerd. Het onderzoek bestaat uit twee delen: een vooronderzoek en een vervolgonderzoek. Bij het vooronderzoek ging het om een verkenning van actuele beelden en standpunten over schaalgrootte in het publieke debat en een literatuurstudie naar de wetenschappelijke onderbouwing daarvan. Het vervolgonderzoek was gericht op het thema betrokkenheid en invloed op scholen voor voortgezet onderwijs.
Vergelijkingsonderzoek vavo Rijnmond College
Het voortgezet algemeen volwassenenonderwijs (vavo) biedt de mogelijkheid om een diploma of deelcertificaat voor de theoretische leerweg van het vmbo, de havo of het vwo te halen. In de regio Rijnmond wordt door 21 gemeenten samengewerkt en verzorgt het Openbaar Lichaam Volwassen Educatie Rijnmond (Oliver) de inkoop van de vavo-trajecten. Verschillende ontwikkelingen (onder andere instroom, behaalde resultaten) hebben bij het Oliver de behoefte opgeroepen om een onderzoek te laten uitvoeren waarin VRC wordt vergeleken met de vavo-instellingen uit de andere grote steden en Flevoland. Door middel van deskresearch en interviews zijn gegevens verzameld over een groot aantal onderwerpen waaronder doelgroepen, rendementen, prijzen en regionale afspraken. De uitkomsten zijn door Oliver en de gemeente Rotterdam gebruikt voor de nadere beleidsbepaling op het terrein van het volwassenonderwijs.
Klachtenbehandeling in het mbo 2009
Regioplan heeft de Inspectie van het Onderwijs ondersteund bij een onderzoek naar de klachtenbehandeling in het mbo. De vraag was hoe mbo-instellingen omgaan met klachten van ouders en deelnemers en hoe toegankelijk hun klachtenregeling is.
We hebben ten eerste een inventarisatie gemaakt van de mate waarin een klachtenregeling te vinden is op de websites van de mbo-instellingen. Daarnaast hebben we de klachtenregelingen beoordeeld op de inhoud en de volledigheid. Tot slot zijn er telefonische interviews met klagers (deelnemers en ouders) gehouden om zicht te krijgen op de manier waarop mbo-instellingen om zijn gegaan met hun klachten.
We hebben drie databestanden met deze gegevens opgeleverd aan de Inspectie. Van dit onderzoek is geen rapport beschikbaar.
Teaching And Learning International Survey (TALIS)
Teaching and Learning International Survey (Talis) is een onderzoek van de OECD. Het is het eerste internationale onderzoek dat specifiek betrekking heeft op de leeromgeving en de arbeidsomstandigheden van docenten op scholen.
Talis richt zich op docenten die lesgeven in de onderbouw van het voortgezet onderwijs. Het doel van dit onderzoek is het verschaffen van beleidsrelevante, internationaal vergelijkbare gegevens.